Bạn nghĩ rằng việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) tại nơi làm việc chỉ là một lựa chọn "có thì tốt, không có cũng chẳng sao"? Gã khổng lồ ngân hàng JPMorgan Chase đang chứng minh điều ngược lại. Gần đây, tập đoàn này đã bắt đầu yêu cầu khoảng 65.000 kỹ sư và chuyên gia công nghệ phải tích hợp các công cụ AI vào quy trình làm việc hàng ngày. Đáng chú ý hơn, tần suất sử dụng AI của họ đang bị các cấp quản lý theo dõi sát sao và có thể ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả đánh giá năng lực (performance review).
1. Khi AI Trở Thành Tiêu Chí Đánh Giá Nhân Sự
Theo báo cáo từ Business Insider, nhân viên tại JPMorgan được khuyến khích mạnh mẽ trong việc sử dụng các công cụ như ChatGPT và Claude Code để viết mã code, đánh giá tài liệu hoặc xử lý các tác vụ lặp đi lặp lại. Hệ thống nội bộ của ngân hàng sẽ tự động phân loại nhân sự dựa trên mức độ sử dụng AI của họ. Sẽ có những người bị gắn mác là "người dùng ít" (light users), trong khi những người khác thuộc nhóm "người dùng thường xuyên" (heavy users).
Động thái này cho thấy một sự dịch chuyển lớn. JPMorgan vốn đã ứng dụng AI trong việc phát hiện gian lận và phân tích rủi ro từ lâu. Nhưng điểm khác biệt hiện tại không nằm ở bản thân công nghệ, mà ở cách AI đang được đưa vào các kỳ vọng công việc hàng ngày của nhân viên.
2. Bước Tiến Mới Trong Việc Áp Dụng AI Tại Doanh Nghiệp
Trong suốt hai năm qua, nhiều công ty đã thử nghiệm triển khai AI, nhưng mức độ áp dụng thường không đồng đều. Một số nhóm rất hào hứng, trong khi số khác lại bám víu vào cách làm việc truyền thống.
Tuy nhiên, JPMorgan đang biến AI thành một phần tiêu chuẩn của công việc, tạo ra sự đồng bộ trên toàn hệ thống. Trước đây, đánh giá hiệu suất chỉ tập trung vào "đầu ra" và "độ chính xác". Giờ đây, tiêu chí đánh giá có thể bao gồm cả việc nhân viên đã tận dụng AI hiệu quả như thế nào để đạt được kết quả đó.
Góc nhìn thực tế: Điều này đặt ra một bài toán lớn cho các doanh nghiệp: Nếu AI giúp rút ngắn thời gian làm việc, liệu nhân viên có bị áp lực phải tạo ra khối lượng công việc gấp đôi, gấp ba trong cùng một khoảng thời gian? Việc dùng AI đang dần chuyển từ một "lợi thế" sang một "kỹ năng sinh tồn" cơ bản, giống như việc sử dụng Excel hay Word trước đây.
3. Quản Trị Rủi Ro Và Hiệu Quả Thực Tế
Ngành ngân hàng hoạt động dưới những quy định pháp lý vô cùng nghiêm ngặt. Việc đưa AI vào quy trình làm việc diện rộng đồng nghĩa với việc cần có sự giám sát chặt chẽ hơn.
- Vấn đề độ tin cậy: Các công cụ như ChatGPT hay Claude có thể tóm tắt thông tin rất tốt, nhưng đôi khi chúng sinh ra "ảo giác" (hallucination) và đưa ra thông tin sai lệch.
- Kỹ năng kiểm chứng: Nhân viên bắt buộc phải kiểm tra lại các "đầu ra" của AI trước khi dùng chúng để ra quyết định hoặc làm việc với khách hàng.
JPMorgan hiểu rõ điều này và đã xây dựng các bộ kiểm soát nội bộ. Thách thức hiện tại là làm sao cân bằng giữa việc tăng cường hiệu suất bằng AI và việc đảm bảo không phát sinh rủi ro bảo mật hay sai sót nghiệp vụ.
4. Lời Kết: Kỹ Năng AI Sẽ Là Yêu Cầu Bắt Buộc
Việc theo dõi mức độ sử dụng AI của JPMorgan có thể là một cách để tránh "vết xe đổ" của các phần mềm doanh nghiệp trước đây: Mua về nhưng không ai dùng. Bằng cách gắn AI với đánh giá hiệu suất, ngân hàng tạo ra một động lực đủ lớn để nhân viên phải làm quen với công nghệ.
Nhiều định chế tài chính khác chắc chắn đang quan sát chặt chẽ bước đi này. Rất có thể trong tương lai gần, các kỹ năng như viết câu lệnh (prompt writing) và kiểm chứng AI sẽ trở thành yêu cầu tuyển dụng bắt buộc, không chỉ ở JPMorgan hay ngành ngân hàng, mà trên toàn bộ thị trường lao động.